Veri Tabanı Replikasyonu

  • Günümüz şirketlerinin en büyük hazinesi olan veriyi hem daha güvenli şartlarda saklamak hem de yüksek performans ile yönetmek için tercih edilen veri tabanı replikasyonu, veri tutarlılığını da garanti altına alıyor.
Veri Tabanı Replikasyonu

Şirketler için veri, kurumun bugününü anlamak, yarınına dair muhtemel senaryoları oluşturmak, müşteriyi tanımak ve organizasyonun performansını değerlendirmek gibi pek çok noktada değer üretmeyi sağlarken, diğer taraftan dikkatle korunması gereken dijital bir varlık olarak konumlandırılıyor. İşletmeler gözlem ve ölçüm teknikleri kullanarak elde ettikleri verileri, yapılandırılmış veri koleksiyonları şeklinde tanımlanabilecek olan veri tabanlarında saklarken, verinin güvenliğini ve güvenilirliğini de garanti altına almak zorunda kalıyor. Aksi halde günümüz şirketlerinin en değerli hazinesi durumunda olan veri, tamamen kullanışsız ve atıl bir dijital yüke dönüşüyor. Bu noktada veri tabanlarının güvenliği ve güvenilirliği başta olmak üzere, daha yüksek performans ve erişilebilirlik sağlamak amacıyla öne çıkan pek çok teknik ve uygulama bulunuyor. Bu uygulamalardan biri de veri tabanı replikasyonu.

Replikasyon nedir?

Replikasyon kelimesi, orijinal içeriğin korunmasını sağlamak amacıyla oluşturulan eksiksiz bir kopyayı ifade ediyor. Bilgisayar jargonunda ise replikasyon, çoğaltma olarak tanımlanıyor ve yedek kaynaklar arasında tutarlılığı sağlamak için bilginin paylaşılmasını ve eşleştirilmesini içeriyor. 

Replikasyonda, orijinal varlığa veya kopyalanmış varlığa erişmek arasında herhangi bir fark bulunmuyor. Kullanıcı, her iki varlığa eriştiğinde de bire bir aynı içeriğe ulaşıyor. Bu sebeple replikasyonda her replikayı (kopya) orijinal, her orijinal varlığı ise kopya olarak nitelemek mümkün. Zira söz konusu varlıklar, hiçbir fark olmaksızın aynı içeriği taşıyor. 

Veri tabanı replikasyonu nedir?

Merkezi bir veri tabanından bir veya daha fazla veri tabanına veri kopyalama işlemi olarak tanımlanabilecek olan veri tabanı replikasyonu, verilerin birden fazla konumda tutulması anlamını taşıyor. Bu sistemde veri, herhangi bir tutarsızlık olmadan bütün konumlarda aynı şekilde saklanıyor. 

Veri tabanı replikasyonunda kurumların ihtiyaçlarına göre farklı sistemler/yöntemler tercih ediliyor. Örneğin yüz binlerce kişinin eriştiği bir veri tabanına, milyonlarca kişinin anlık olarak ulaşması sonucu sistem bu seviyedeki bir yükü kaldıramaz. Bu sebeple veri tabanında gerçekleştirilen her bir işlemin süresi uzar ve hatta çoğu işlem tamamlanamaz. Böyle bir durumda farklı sunucular içinde çalıştırılacak replika veri tabanları ile toplam yük paylaştırılır böylece hem hız hem de erişilebilirlik artırılmış olur.

Bir merkezi veri tabanı çözümünde, içerik diğer konumdaki veri tabanlarına (bunlar için aboneler diyebiliriz), kopyalanıyor/çoğaltılıyor. Böylece söz konusu veri tabanlarına bağlanan tüm kullanıcılar aynı verileri görüyor ve aynı kayıtlar üzerinde çalışıyor.

Bir abonelik veri tabanı çözümünde, abone üzerinde yapılan değişiklik, merkezi veri tabanına yükleniyor ve oradan da diğer tüm abone veri tabanları ile paylaştırılıyor/eşitleniyor.

Abonenin yalnızca periyodik aralıklarla bağlandığı bir sistemde ise uygulama farklılık gösteriyor. Abone yalnızca ağa bağlandığında merkezi veri tabanı ile eşitleniyor. Geri kalan anlarda ise güncel verilere ulaşmak istendiğinde tek adres merkezi veri tabanı oluyor. 

Replikasyon yapılmış bir veri tabanında, kayıtlar üzerinde gerçekleştirilmiş düzenleme ve silme gibi işlemler, diğer veri tabanlarına da yansıyor. Bu sebeple veri tabanı replikasyonu uygulamalarında, geçici silme gibi çözümler kullanılıyor. Geçici silme, bir verinin gerektiğinde geri yüklenebilmesi için silinmiş olarak işaretlenmesi anlamına geliyor. Bu tür veriler gerçek anlamda silinmiyor ve veri tabanında bırakılmaya devam ediyor. Geçici olarak silinen bir veriyi ancak yönetici pozisyonundaki kullanıcılar görebiliyor. Bu yöntemde silinen tüm veriler veri tabanında saklanmaya devam edeceği için, söz konusu sistem uzun vadede ciddi bir veri yükü ve buna bağlı olarak ek depolama birimi ihtiyacından dolayı sunucu masrafı yaratabiliyor.

Veritabanı replikasyonun avantajları

-Veri tabanı replikasyonu ile verilerin birden fazla kaynakta (veri tabanı) tutulması, veri güvenliği noktasında avantaj sağlıyor. Merkezi veri tabanında yaşanacak yazılım ya da donanım tabanlı bir arıza, bu sayede veri kaybına yol açmıyor.

-Veri tabanı replikasyonu ile birden çok kullanıcı, abone veri tabanları üzerinden aynı veriler ile çalışabiliyor. Böylece merkezi veri tabanında yapılacak bir değişikliğin çalışmasını abone veritabanında yapmak mümkün hale geliyor.

-Veri tabanı replikasyonu ile birden çok kaynak kullanılabildiği için veri sorgulamasında daha hızlı geri dönüşler alınıyor. Kullanıcılar veri tabanları üzerinden aynı anda farklı sorgular gerçekleştirebiliyor.

-Veri tabanı replikasyonu ile üçüncü parti kullanıcılara son derece güvenli bir veri paylaşımı ortamı sağlanabiliyor. Üçüncü parti kullanıcıları abonelik veri tabanında konumlandırarak, veri güvenliği ve tutarlılığı garanti altına alınabiliyor.

Veri tabanı replikasyonun dezavantajları

-Veri tabanı replikasyonu ile birden fazla veri tabanı oluşturmak, ek depolama alanı ve maliyeti gerektiriyor.

-Veri tabanı replikasyonu ile veri tutarlılığını sağlamak için karmaşık önlemlere ihtiyaç duyulabiliyor.

Grup Şirketlerimiz